Legalizacja ponowna metodą statystyczną
Obecnie jest możliwość przedłużenia ważności legalizacji wodomierzy i ciepłomierzy będących w użytkowaniu. To zagadnienie reguluje ustawa o miarach, rozporządzenie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 22.03.2019 roku poz. 759 i załącznik nr 8 do tego rozporządzenia. Metoda ta polega na tym, że zgłoszone są najpierw urządzenia do dokonania legalizacji metodą statystyczną do Obwodowego Urzędu Miar. W oparciu o załącznik nr 8, OUM typuje wodomierze do badania. Następnie demontuje się je i przekazuje do badania ich metrologii, przeprowadzonej przez urzędnika z OUM. Jeżeli wyniki badań metrologicznych urządzeń pomiarowych spełnią kryteria akceptowalności, to wykonujący legalizację urząd lub upoważniony podmioty, wydają świadectwo legalizacji na urządzenia, których dotyczyła legalizacja. Wówczas ważność legalizacji przedłuża się o 3 lata. Do świadectwa legalizacji załącza się wykaz przyrządów pomiarowych (wodomierzy lub ciepłomierzy), których dotyczyła ta legalizacja. Nie ma ograniczenia ilości dokonywanych legalizacji tą metodą, tych samych urządzeń pomiarowych. Tak więc wodomierz może być eksploatowany i 20 lat, bez demontażu z ważną legalizacją.
W tej sytuacji, znaczenia nabiera jakość wodomierzy i ciepłomierzy pod względem metrologii jak i trwałości mechanicznej. Na podstawie badań eksploatacyjnych firma nasza udziela wieczystej gwarancji na wodomierze Franco-Inox. W przypadku legalizacji co 5 lat, ten fakt poza prestiżem, nie ma znaczenia. Dopiero w przypadku metody statystycznej, fakt udzielania wieczystej gwarancji ma ogromne znaczenie. W tej sytuacji optymalnym rozwiązaniem jest stosowanie wodomierzy o najniższej, dopuszczalnej klasie wodomierzy (R40), która daje maksymalną szansę pozytywnego wyniku legalizacji ponownej metoda statystyczną. Mając do dyspozycji urządzenia antykropelkowe, które zapewnią bilans do 5 % (niezależnie od jakości wody), możemy spełnić najistotniejsze wymagania zarządców nieruchomości wielolokalowych (bilans do 5% i brak wymiany urządzeń) odnośnie wodomierzy i ciepłomierzy.
Kierunek moich działań szedł w przeciwnym kierunku do trendów światowych, gdzie obowiązuje tzw. optymalizacja. Czyli trwałość urządzenia ma ściśle określony czas sprawności. W konstrukcji wodomierza Franco-Inox zaważyły trzy elementy, dzięki którym mogę udzielać gwarancji wieczystej.
Po pierwsze: wszystkie elementy ruchome są zanurzone w cieczy. Są więc smarowane i chłodzone, co dla trwałości mechanicznej ma zasadnicze znaczenie.
Po drugie: zastosowano na łożyska ślizgowe materiał, który dzięki specjalnym domieszkom jest wyjątkowo trwały i ma bardzo mały współczynnik tarcia.
Po trzecie: zastosowano na korpus materiał odporny na korozję (INOX – 1.4509). Mosiądz w środowisku wodnym ulega odcynkowieniu. Cynk z rozpuszczonym w nim ołowiem, dyfunduje do wody tworząc wżery, osłabiając wytrzymałość mechaniczną korpusu.
Dowodem na wyjątkową trwałość naszych wodomierzy Franco, jest przypadek z GPEC w Gdyni, gdzie wodomierz DN 20 na cyrkulacji c.w.u., namierzył 33.600 m3. Metrologia tego wodomierz w czasie ekspertyzy, zmieściła się w błędach granicznych dopuszczalnych (zdjęcie i wyniki ekspertyzy są na stronie internetowej firmy).
W tej sytuacji, na wszelki wypadek, warto na przyłączu wodomierzowym w budynku, zainwestować w filtr siatkowy (koszt zakupu w granicach 100 zł albo i mniej).
Moduły radiowe rządzą się innymi prawami, ale i tu istotną cechą jest trwałość baterii. W naszym systemie Polonia, mając permanentny nadzór na trwałością baterii, można eksploatować moduły radiowe praktycznie do całkowitego wyczerpania pojemności baterii. System LoraWan zużywa znacznie mniej energii elektrycznej niż system FSK, w którym pracuje konkurencja.
Można doszukiwać się negatywów legalizacji metodą statystyczną. Ale z punktu widzenia zarządcy nieruchomości, jest to dobry kierunek. Mniejsze koszty jak i mniej kłopotów związanych z wymianą wodomierzy czy ciepłomierzy. Można postawić zarzut, że niniejsza inicjatywa jest działaniem przeciwko naszej firmie (mniejsza produkcja). Nie zgadzam się z tym poglądem. Uważam wręcz, że przyczyni się ta metoda do zwiększenia produkcji, jako iż nasza oferta będzie bardziej atrakcyjna kosztowo i funkcjonalnie dla potencjalnego klienta. Z racjonalnego działania producenta, mogą czerpać korzyści jednocześnie obie strony (zarządca i producent).
Konkurencja nie posiada wodomierzy o takiej trwałości jak nasz Franco-Inox, więc w przypadku ich wodomierzy, skuteczność legalizacji ponownej metodą statystyczną, nie będzie tak skuteczna, jak w przypadku naszego wodomierza Franco-Inox.
Metoda legalizacji metodą statystyczną nie jest nową w Europie. W takich krajach jak Włochy, Hiszpania, Portugalia Francja i innych, metoda ta jest stosowana od wielu lat. Skuteczność tej metody zależeć będzie od jakości wodomierzy i ciepłomierzy, jak i jakości wody (zanieczyszczenie i twardość).
Sztum dnia 04.04.2026 r. Antoni Fila